Dhugummaa Laa’odiiqeyaa
Dubbisi
Waa’ee hiika amantii koo, akkamitti tajaajilli waldaa akka sagada godhuu, Kiristiyaanummaan koo akkamitti biyya lafaatiin akka mormu, akka bakka bu'aa saba Waaqayyootti maal akkan hojjedhu akkan isinitti himuuf yoo na gaafattan, deebii akka isin itti yaaddan ykn abdii isin kutachiisu dhageessu. Yoo Macaafa Qulqulluu fi barnoota kitaaba kanaa qofa qo’attanii barattota keenya waliin qofa walitti dhufeenya qabaattan, qilleensa samii, hafuura michummaa, walitti dhufeenya keenya keessatti argama Waaqayyoo isa adda ta’e argitu. Dhugaan yeroo dhumaa ifaa fi kan gad of deebise ta’ee Kitaaba Qulqulluu keessatti isinitti mul'ata. Garuu addunyaa guutuu keessatti facaanee jirra, carraa qaamaan wal ga’uu illee hin qabnu, garuu salphaadhumatti miseensa waldaa naannooti.
Bona 1993 Kiristoositti amane, karaa cuuphaa bishaanii isaa wajjin waadaa seene, yeroo xiqqoo boodan waldaa koo argadhe, cuuphaa lammaffaa fudhachuudhaan barsiisa dhaabbata Gooftaan itti na geesse wajjin walii galuudhaan ragan ba'e.
Barnooti koo na deggere, amantiin koo walitti dhufeenya dhuunfaa ani Yesuus waliin qabuun guddatee jabaate. Kitaabota raajii fi hafuuraa keessatti waldaan ija Waaqayyoo duratti maal akka taate, Isa hundumaa gararraa jiru birattis gatii akkamii akka qabdun dubbise. Saba gowwomsaatti hin amanne, barsiisa Macaafa Qulqulluu irratti hundaa'e qabdu keessa jiraachuu koof nan gammade.
Sanbata ganama akka aboomametti waldaatti sagadaaf nan qophaa'a, haalli wal ga'ii kun maal akka ta'us nan beeka. Walitti qabamnee, faaruu hafuuraa faarfanna, barumsi sanbataa dura taasifna, lallaba dhageenye hanga sanbata itti aanutti adda baana. Torban torbaniin akkas goona. sagada booda nyaataaf na affeeru danda'u, ykn ani yoon danda'e nama tokko gara mana kootti nan waama. Yeroo kana gidduu jiran keessatti waan ani sirrii fi barbaachisaadha jedhee itti amaneen guutuu nan danda'a. Waggaa baay'ee keessa wanti tokkollee aadaa deemsa kana keessatti hin jijjiiramne. Dhukkubni addunyaa sirna sagadaa kana keessa waan haaraa tokko tokko seensiseera, garuu homaa hin jijjiirre, namoonni wal ga'ii dhufan xiqqaachaa adeemuu qofa.
Waggaa waggaadhaan aadaan kun hojjechuu ittuma fufa, akkamitti akka ta'uu qabu hin beeku. Yeroo keenya keessatti akkamitti sirrii akka ta'uu hin yaadu. Garuu waa'een koo kana qofaan jiraachuun na hin gammachiisu. Yeroo hundumaa nyaata hafuuraa beela'uu dhiisuun barbaada, waldaa keessatti namni na nyaachiisa jedhee hin yaadu. Kiristiyaanummaan koo sagada sanbataa qofatti hin xiyyeeffanne, walitti dhufeenya dhuunfaa Kiristoos waliin, yaaddoo, rakkoo, kadhannaa fi dhiphina koo waliin yeroo hundumaa ittan maxxana. Yeroo tokko tokko waan hundumaa baay'ateef galateeffadha ykn yaada haaraa kooan garaa isaa gammachisa. Yeroo baay'ee mul'ata hafuuraa koo waldaa koo keessatti raawwachuu yaale, garuu akka na hin hubanne hubadhe. Baay'ee ilaalcha hamaa na ilaalanii dhuunfaadhaan warra ibidda garaa koo ho'isee jireenyaaf hiika kennu waliin qooduu danda'u barbaaduun na dirqisiisa.
Ani qaama saba raajii ti, isaan irraa adda of hin baasu, sababni isaas Gooftaan seenaa addunyaa kanaa xumuruuf waldaa filatee, kaayyoo kanaaf nu qopheessuuf jecha ifa gahaa kennee jira. Garuu kan nama gaddisiisu, tiyoorii qofan beeka, hojiirra olchuu keessatti waanan olitti ibse qofan arga. Garuu kun na hin yaaddessu. Bishaan jireenyaa argadheera, isa immoo warra barbaadaniif qooduu qophiidha.
Wal ga'ii kaampii keessatti ergamtoota jiraataa kan Yesuus wajjin walitti dhufeenya dhuunfaa qabaachuu fi hafuuraan na waliin dhiyoo ta'anii arguun baay'ee na onnachiisa. Wal ga'ii akkasii keessatti namoota addaa ta'an wajjiin wal baruun ajaa'ibaa raawwata, Hafuurri Waaqayyoo karaa addaa sagantaalee akkasii irratti argamee tajaajila haaraaf nu kakaasa..
Yeroo tokko tokko yoo waldaan keenya cufame maal akka ta'un yaada. Ollaan keenya ni hubatuu, jiraattoonni magaalaa achi jiraachuu dhiisuu keenyaaf in gadduu? Dhugaan akkana: namni tokkollee hin hubatu. Kana dubbadha, garuu waan tokko jijjiiruu barbaada.
Wanti waldaa Waaqayyoo keessatti gatii qabeessi namoota, michummaa keenya, jaalala fi walitti dhufeenya hafuura sirriidha. Walitti dhufeenya yaada tokko qabanii humna jabaa qabaachuun Waaqayyoof kaayyoo qa'ame ga'uuf humna isaa mul'isuu hayyamama. Garuu walitti dhufeenya akkasii yoo hin jiraanne, of danda'anii jiraannee yaada keenya yaaluun dadhabina. Tokko tokko milkaa'u, tokko tokko qormaata addunyaa kanaa keessatti dhuma'anii bara baraan Waaqayyoo dhiisanii garaa isaanii keessatti obboleeyyan isaaniirratti qooqii hamaa dhoksu.
Yoo ani yeroo hundumaa balbala cufaa ta'e yeroo tokko banamuuf yaadee banuu yaalu, waggaa waggaadhaanis kana irra deebi'ee hojjedhu, nama ajaa'ibaa akkan ta'e isin hubattu. Garuu yommuu waggaa baay'ee gubbaa tajaajila karaa hojii hin hojjenne raawwachuu yaalu, hojii ergamaa bu'aa hin qabne garuu humna keenya eegu fakkaata. Ni kadhanna, eebba gaafanna, addunyaa keessa deemnee namoota nu bira dhufuu affeerru, fuula haaraa tokkofillee gammanna, ergasii homaa akka hin banamne hubanna, garuu yaalli itti aanu "Tole yoo..." jedhanii eeggatu.
Seenaa kana keessatti eenyuun llee hin arrabsu, nama yakka qabu hin barbaadu, waan tokko mirkaneessuu hin fedhu, waan jiru fi keessa jiraadhu qofa qooda. Yommuu Afrikaa keessatti kuma kumaan gara Waaqayyootti deebi'anii dhufan dhaga'u, garaan koo ergamtoota achi hojjetaniif gammachuun sochoota. Garuu nu biratti maaliif nama tokko arguun rakkisaa, eeguu immoo. Walitti dhufeenya dhuunfaa Waaqayyoo waliin qabaachuun koo humna koo eegee jiraataa na taasisa, garuu nama haaraa kana akkamitti akkan barsiisu hin beeku. Isaan gara kooa utuu hin taane waldaatti dhufan. Hiriyaa, maatii hafuuraa, walitti dhufeenya, fedhii dhuunfaa barbaadu, garuu deebisuun aadaa qofa. Rakkoon maal? Waldaa guutuu keessatti rakkoo kana hiikuu ogummaa hin qabu, yoo ta'e illee dhuunfaadhaan maal akkan godhu sirriitti beeka.
Yeroo tokko Kiristiyaanummaa koo keessatti beekumsa dhugaa fi amantii qaba garuu jaalala dhabuu koo hubadhe, kun immoo abdii koo kutuu na godhe. Akkasitti jiraachuu akkan hin dandeenye hubadhe qofa. Duwwummaan hafuuraa aadaa yeroo hundumaa na yaaddessa, mormiin barsiisa qulqulluus fiixaan koo keessatti jaalatamaa tokko seensisa. Kennaa jaalala Gooftaa kadhachuu jalqabe, innis deebisee sanyii kana natti kenne. Jaalalaa qabaachuun gammachuu, jireenya koo keessatti guddisuu fi beekumsa kana warra biroof qooduu! Jireenyi koo bifa baay'ee, hawwataa, jiraataa ta'e. Yeroo hundumaa karoora of godha, isaanis ni hojjetu. Jaalalaan waan hundumaa keessatti hiika ajaa'ibaa seensisa. Hojii koo kamiyyuu kakaasa jaalalaatiin garaa koo gammachisa karoora haaraafis na onnachiisa.
Addunyaan naannoo koo hin jijjiiramne, garuu amala koo jireenyaafi namootaaf qabu jijjiirame. Baay'ee hin beekuu hin danda'u, garuu gammachuun waan danda'u raawwadha. Eebba hafuuraa jaalala kennuufi qooduun na gammachiisa, bilisummaa nama biraa jeeqaa ofumaa bilisa ta'uu barbaadee laafaan godha.
Yeroo dhuma kana keessatti sochiin addaa saba koo hundumaa sammuuqsuuf jijjiiramuu qabu akka jiru nan hubadha. Kanas nan eega.
Gaaffilee Boqonnaa Kana Irratti itti Yaadamu
1. If boqonnaa kana keessatti Mat. 13:24-30; Luq. 18:7-8; Fil. 2:12-16; 1Xim. 4:16; 1Phe. 1:13-23; Luq. 23:55-56; Luq. 4:16; Hoj. 16:3; 17:2-3; Ba'a. 31:13; Yes. 66:23; Mar. 2:27; Heb. 5:11-14; Hiz. 9:4; Yaq. 1:21-25; 1Yoh. 2:15-17; Mul. 3:15-16; Heb. 10:25 dubbisaa.
2. Boqonnaa kana irraa maal hubattan?
3. Akka yaada keessanitti, muuxannoon jireenya koo waldaa keessaa aadaa alaa ta'a, moo isin immoo waan walfakkaatu argitanii muuxattuu?
4. Waaqayyo waldaa isaa keessatti amma maal akka ta'aa jiru beekaa? Sababni bifa waaqessuu hafuuraa isaaf beekamaadha?
5. Guddina hafuuraa keessatti barumsa dhuunfaa qabaachuun barbaachisaa dhaa, moo waldaa sirrii fi jiraataa argachuun barsiisa isaanii jala galuu qaba?
6. Aramaa buqqisuun qulqullummaa hafuuraa waldaa keessatti akka argamu Gooftaa gargaaruuf jireenya koo kennuu qabaa?
7. bifti waaqessuu hafuuraa maal akka ta'e in hubattuu? Muuxannoo keessan irraa dhiibbaa hafuura kanaa beektuu?
8. Namni tokkollee naannoo koo hojjechuu yoo hin barbaanne, fayyina kooaf qabsaa'uu qabaa?
9. Barnootni dhuunfaa isa kamtu na gargaaruu danda'a? Guddina hafuuraa dhuunfaatiif yaadi isin bira jiraa?
10. Qajeelummaan dhuunfaa koo jireenya waldaa keessatti deemsa nagaa fi tasgabbii keessaa of addaan baasuu yaalachuu fakkaataa?
11. Haalli hafuuraa wal ga'ii keessaa na gaddisiise yoo ta'e, waldaa haaraa ijaaruu qabaa?
12. Gooftaan saba isaa haaressuu ni danda'aa? Kanaaf maal gochuu danda'a?
13. Qabeenyaa kitaaba kanaa waldaa keessan keessatti guddina hafuuraa kennuuf dhiyeessuu yaaltaniittuu?
14. Barnooti keenya waan guddaa fi hin danda'amne kan duraan hin beekne hubachuuf isin gargaaraa?